Moeten, willen of ergens voor kiezen?

Hoe vaak denk je op een dag eigenlijk: ik moet nog…?

Ik moet sporten. Ik moet die vriendin nog bellen. Ik moet boodschappen doen. Ik moet gezonder eten. Ik moet die mail beantwoorden. Ik moet meer ontspannen.

Hoe voelt het wanneer je iets moet?

Misschien stel je het uit of zucht je wanneer je eraan denkt. Het voelt al zwaar terwijl je nog niet eens begonnen bent.

Misschien merk je het ook in je lichaam. Je schouders spannen zich aan, je ademhaling verandert of je voelt onrust zodra je denkt aan alles wat nog moet.

Het woord ‘moeten’ is interessant, omdat het iets kan zeggen over hoe je een taak ervaart. Als een verplichting, iets wat van je verwacht wordt of iets wat op je lijst staat en waar je vanaf moet.

We vertellen onszelf van alles wat we zouden moeten doen. We hebben ideeën over hoe iets hoort, hoe iets juist niet hoort en wat verstandig is. Zo kun je jezelf ongemerkt behoorlijk wat druk opleggen.

Onderzoek naar motivatie laat zien dat het uitmaakt vanuit welke reden je iets doet. Iets doen vanuit druk of verplichting voelt anders dan iets doen omdat je zelf achter de reden staat.

Als de reden voor jouzelf belangrijk is, is het vaak ook gemakkelijker om iets vol te houden.

Dat betekent helemaal niet dat je overal zin in hebt.

Je kunt ergens weinig zin in hebben en toch willen dat je het doet, omdat je weet wat het je oplevert.

Wanneer je weet waarom je iets wilt doen, kan dezelfde taak anders voelen dan wanneer er alleen ‘ik moet’ boven hangt.

Neem bijvoorbeeld sporten.

‘Ik moet vanavond nog sporten’ kan al snel voelen als de zoveelste verplichting van de dag. Zeker wanneer je moe thuiskomt en de bank aantrekkelijker is.

Je kunt ook denken: ik ga vanavond sporten, want ik weet dat ik mij daarna bijna altijd energieker voel. Of omdat je graag sterk wilt blijven, beter wilt slapen of blij bent wanneer je merkt dat je conditie vooruitgaat.

Je hebt dan misschien nog steeds geen enorme zin om je sportschoenen aan te trekken. Maar je weet wel waarom je wilt gaan.

Dat geldt ook voor allerlei andere dingen die op je lijst staan.

Wanneer je denkt: ‘dit moet ik vandaag echt nog doen’, kan een taak al snel zwaar voelen. Zeker als je er weinig zin in hebt of er al een tijdje tegenaan hikt.

Het kan anders voelen wanneer je weet waarom je het eigenlijk wilt doen. Misschien geeft het je rust als het geregeld is, ben je blij wanneer het achter de rug is of weet je dat je je daarna beter voelt.

Het gaat niet altijd alleen om moeten of willen. Je wilt misschien helemaal niet opruimen, ergens naartoe gaan of iets afmaken waar je tegenop ziet. Dan kan ‘ik kies ervoor’ beter kloppen.

Je kiest ervoor om iets toch te doen omdat je weet wat het je oplevert of omdat je het resultaat belangrijk vindt.

Je hoeft de taak daardoor niet ineens leuk te vinden. Je weet alleen beter waarom je ervoor kiest om hem te doen. Daarmee voelt het meer als je eigen keuze.

Dat kan bij heel gewone dingen zo werken. Je wilt misschien gezonder eten omdat je graag meer energie wilt hebben. Eerder naar bed omdat je weet hoeveel fijner je je voelt wanneer je uitgerust wakker wordt. Of die vriendin bellen omdat je het contact met haar belangrijk vindt.

Ook bij iets als ontspannen kan de reden heel eenvoudig zijn. Je kiest ervoor om vanavond even rustig te gaan zitten omdat je merkt dat je daar behoefte aan hebt.

Het belangrijkste is dat je merkt waarom je iets doet en of die reden ook echt bij jou past.

Soms kom je er namelijk achter dat achter het ene ‘moeten’ nog een ander ‘moeten’ zit. Je moet die vriendin bellen, omdat je vindt dat je contact moet blijven houden. Je gaat ergens naartoe, omdat je vindt dat het hoort.

Dan kan dat moeten iets anders duidelijk maken. Wil je dit eigenlijk nog, of doe je het vooral omdat je vindt dat het zo hoort?

Wanneer je veel druk ervaart, kunnen al die dingen die nog moeten zich behoorlijk opstapelen. Dan merk je misschien ineens hoe vaak je op een dag denkt: ik moet nog…

Welke dingen moet jij van jezelf, welke wil je en waar kies je bewust voor?

Merk je dat je jezelf regelmatig veel druk oplegt? Lees dan Waarom je strenger voor jezelf bent dan voor een ander.