Waarom rust ongemakkelijk kan voelen

Stel je voor dat je eindelijk eens rustig op de bank zit.

Een momentje voor jezelf.

In plaats van dat je ervan ontspant, voel je onrust. Je hoofd gaat alle kanten op, er komen allerlei gedachten op waar je niet op zit te wachten. Misschien voel je spanning in je lichaam en wil je graag weer opstaan om iets te gaan doen.

Dat zitten is niks voor jou. Je wordt er alleen maar onrustig van.

Je snapt er niets van. Ze zeggen dat rust nemen goed voor je is. Waarom kan rust dan zo ongemakkelijk voelen?

Misschien doe je ook wel ontspanningsoefeningen omdat je hebt gehoord dat ze meer rust geven.

Dan is het toch vreemd dat je je juist heel onrustig voelt.

Dat kan nooit goed zijn, blijkbaar werkt het voor jou niet, denk je dan.

Ik kan niet stilzitten. Ik moet gewoon altijd wat doen.

Op zulke momenten lijkt het alsof de oefening de oorzaak is van wat je voelt. Want normaal heb je hier helemaal geen last van.

Wat er nu gebeurt, is dat je merkt dat je systeem overactief is. Even zitten maakt duidelijk wat er allemaal aanwezig is in jou.

Je kunt het vergelijken met een radio die altijd zachtjes aanstaat. Hij is hoorbaar op de achtergrond, maar het valt je niet op. Je bent eraan gewend.

Je kunt ondertussen gewoon werken, praten, koken en leven. De radio doet er nauwelijks toe. Alleen als het stil wordt, hoor je de radio ineens.

Zo kan het ook werken met onrust en spanning in je lichaam.

Zolang je bezig bent, valt er weinig op. Er is werk, een gezin, een huishouden, afspraken en alles wat tussendoor aandacht vraagt.

Je denkt er niet aan om met aandacht bij je lichaam te zijn en op te merken wat je voelt. De signalen vallen je niet op.

Alleen wanneer je stil zit en even niets doet, merk je hoe druk het van binnen eigenlijk is. Gedachten blijven doorgaan en onrust wordt voelbaar.

De spanning die je opmerkt, ontstaat niet doordat je bent gaan zitten. Ze was er al, maar door het zitten voel je haar wel.

Natuurlijk kan het ook te maken hebben met een oordeel dat je kunt hebben over zitten of even niets doen. Ook dat kan onrust geven.

Wat ik hier wil laten zien, is dat een lichaam dat rust nodig heeft eerst onrustig kan voelen voordat er ruimte ontstaat voor ontspanning.

Voor die tijd ben je misschien alweer opgestaan om iets te gaan doen.

Bij langdurige stress kan het een hele tijd duren voordat je lichaam en je systeem tot rust komen.

Dat heeft te maken met de manier waarop ons lichaam is gemaakt. Het belangrijkste doel van het zenuwstelsel is ervoor zorgen dat je veilig blijft.

Wanneer er veel stress is, schakelt het lichaam allerlei processen in die helpen om alert te zijn en snel te reageren.

Je aandacht wordt scherper, je spieren staan meer aangespannen en je lichaam blijft als het ware voorbereid op wat er mogelijk kan gebeuren.

Dat is heel behulpzaam wanneer er echt iets van je gevraagd wordt.

Wanneer die staat van alertheid lang aanwezig is, raakt je lichaam eraan gewend. Het voortdurend vooruitdenken, opletten en reageren voelt dan normaal.

Juist daarom voelt stilzitten soms zo ongemakkelijk.

Hoe kun je dit nu doorbreken?

Misschien kun je met deze wetenschap eens proberen een paar minuten te gaan zitten en op te merken wat er allemaal te voelen is. Nieuwsgierig, zonder dat je meteen conclusies trekt.

Je kunt je aandacht richten op je ademhaling. Zo geef je je hoofd iets om op te focussen.

Hoe voelt je adem? Gaat hij snel of langzaam?

Adem je hoog of laag?

Ook hier hoef je geen conclusies aan te verbinden.

Alleen opmerken wat je voelt.

Misschien merk je onrust.

Misschien merk je vooral gedachten die blijven doorgaan.

Als je geen oordeel hebt over de onrust die je voelt, kun je misschien een aantal minuten zitten, zonder iets te doen.

Alleen maar voelen dat je ademt.